Trzeciego lipca bieżącego roku kardynał Grzegorz Ryś podjął decyzję o powołaniu nowej komisji w archidiecezji krakowskiej, której zadaniem będzie zbadanie przypadków wykorzystywania seksualnego dorosłych w sytuacji bezbronności lub zależności. Decyzja ta, ogłoszona w oficjalnym komunikacie kurii, stanowi wyraz instytucjonalnej gotowości Kościoła do mierzenia się z bolesną przeszłością — nie poprzez zamiatanie trudnych spraw pod dywan, lecz poprzez podjęcie systematycznej, udokumentowanej pracy wyjaśniającej.
Komisja obejmie swoją działalnością zdarzenia, do których doszło po 1945 roku, koncentrując się przede wszystkim na osobach skrzywdzonych jako dorośli, które znalazły się w relacji zależności bądź szczególnej bezbronności wobec duchownych. To istotne rozróżnienie — zakres jej prac ma bowiem uzupełniać działania komisji powołanej przez Konferencję Episkopatu Polski, która skupia się na przypadkach dotyczących osób małoletnich. Oba ciała tworzą zatem komplementarny system odpowiedzi instytucjonalnej Kościoła na zjawisko nadużyć.
Charakter nowej komisji określono przede wszystkim jako historyczny, choć jej metodologia będzie uwzględniać zarówno wiedzę psychologiczną, jak i normy prawno-kanoniczne. Kluczowym obszarem działania stanie się kwerenda i analiza dokumentów zgromadzonych w Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie oraz w innych archiwach, do których komisja uzyska dostęp. Praca ta ma więc solidne, źródłowe podstawy — nie opiera się na domysłach czy relacjach medialnych, lecz na rzetelnym badaniu materiałów archiwalnych.
Komisja będzie otwarta na wysłuchanie osób pokrzywdzonych, co stanowi gest o wymiarze nie tylko proceduralnym, lecz przede wszystkim ludzkim. Zastrzeżono jednak wyraźnie, że jej działalność nie zastąpi ani nie wyprze kompetencji organów państwowych czy kościelnych — zwłaszcza w sprawach, w których możliwe jest przeprowadzenie formalnego postępowania prawnego lub kanonicznego. Komisja podejmie natomiast próby wyjaśnienia tych przypadków, w których z przyczyn formalnych takie postępowania nie są już możliwe.
Finalnym efektem prac ma być raport zawierający opis poczynionych ustaleń oraz rekomendacje dotyczące dalszych działań. Cel nadrzędny jest jasno sformułowany: wzmocnienie ochrony osób znajdujących się w sytuacji bezbronności i zależności w strukturach kościelnych. Powołanie komisji wpisuje się zatem w szerszy nurt budowania mechanizmów odpowiedzialności instytucjonalnej — mechanizmów, które polska wspólnota kościelna, zakorzeniona w wartościach godności osoby i sprawiedliwości, ma moralny obowiązek tworzyć i respektować.