Sprawa odwołania księdza Zborka z parafii św. Wawrzyńca w Grojcu ujawnia napięcie między władzą biskupią a sumieniem kapłana, który po trzech dekadach wiernej służby czuje się ofiarą niesprawiedliwości. To nie jest zwykły spór administracyjny. To starcie dwóch wizji odpowiedzialności w Kościele — instytucjonalnej i duszpasterskiej.
Oświadczenie księdza ukazało się na stronie internetowej parafii. Ks. Zborek podziękował wiernym za lata życzliwości i wsparcia, podkreślając, że solidarność ta była dla niego szczególnie odczuwalna właśnie w ostatnich dniach. Ton jego słów jest spokojny, lecz treść — wstrząsająca.
Duchowny ujawnia, że biskup Roman Pindel wszczął przeciwko niemu administracyjny proces karny już w 2024 roku. Ks. Zborek został oskarżony o dwa przestępstwa kanoniczne: bezprawne czerpanie korzyści z ofiar mszalnych oraz zniszczenie dokumentu kościelnego — księgi intencji mszalnych. Z tytułu pierwszego zarzutu wymierzono mu karę pozbawienia urzędu proboszcza, z tytułu drugiego — grzywnę w wysokości 5 tysięcy złotych.
Ksiądz odwołał się do Dykasterii ds. Duchowieństwa w Rzymie. Ta jednak podtrzymała decyzję biskupa. Najwyższy Trybunał Sygnatury Apostolskiej co prawda umorzył postępowanie, lecz wyłącznie ze względów proceduralnych — nie merytorycznych. Droga odwoławcza została tym samym wyczerpana.
Spór o stypendia mszalne i granicę nadużycia
Serce sporu tkwi w interpretacji przepisów dotyczących mszy binowanych i trynowanych. Binacja to dopuszczalne w prawie kanonicznym odprawienie przez jednego kapłana dwóch mszy dziennie — trynacja zaś trzech — gdy wymaga tego dobro wiernych, na przykład przy niedoborze kapłanów. Prawo stanowi jasno: stypendium mszalne kapłan może przyjąć tylko za jedną z odprawianych mszy. Ofiary z pozostałych mają trafiać na cele parafialne, charytatywne lub do seminarium.
Ks. Zborek twierdzi, że stypendia z mszy binowanych i trynowanych przekazywał właśnie do Kurii, nie zatrzymując ich dla siebie. Zarzut jest dla niego niezrozumiały. „Nie wiem, w jaki sposób korzyści rzekomo czerpałem” — pisze wprost, zwracając uwagę, że nawet uzasadnienie Dykasterii przyznaje mu pewne okoliczności łagodzące, uznając przekazywanie stypendiów na prace parafialne za działanie na jego korzyść. Sprzeczność w tej argumentacji jest uderzająca.
Diecezja Bielsko-Żywiecka, dwa dni przed dramatycznymi scenami w Grojcu, wydała oficjalny komunikat potwierdzający odwołanie ks. Zborka z powodu „stwierdzonych i udowodnionych poważnych nieprawidłowości”. Diecezja zastrzegła, że decyzja nie była podyktowana osobistą niechęcią. Słowa te nie przekonały jednak wiernych.
W niedzielę 4 października biskup Roman Pindel przybył do Grojca na spotkanie z radą parafialną. Zastał tłum oburzonych parafian. Protestujący próbowali zatrzymać biskupa, wykrzykiwali hasła, doszło do przepychanek — sytuacja wymagała interwencji policji. Trzydzieści lat kapłańskiej posługi jednego człowieka skończyło się w atmosferze konfliktu i bólu.
Ks. Zborek opuścił parafię — jak sam pisze — „w bólu i poczuciu niesprawiedliwości, lecz w duchu posłuszeństwa”. Przeprosił wiernych za ewentualne zaniedbania i zapewnił, że przez cały czas kierował się dobrem wspólnoty. Pytanie, czy kara była proporcjonalna do zarzutów i czy procedury kanoniczne dały mu realną możliwość obrony, pozostaje otwarte. W Kościele, który głosi miłosierdzie, wymiar sprawiedliwości musi być nie tylko skuteczny, ale i czytelny.