Administracja Kremla pracuje nad formalną hierarchią tzw. tradycyjnych wartości, w której patriotyzm i suwerenność mają zajmować miejsce naczelne. Aleksiej Hariczew, przedstawiciel rosyjskich władz, ogłosił ten zamysł podczas sympozjum „Tworząc przyszłość” w ramach sesji poświęconej wartościom. Hierarchia ta ma zostać wpisana w projekt ustawy o wychowaniu patriotycznym i edukacji obywatelskiej, który trafi niebawem pod obrady Dumy Państwowej.
Hariczew, cytowany przez agencję TASS, stwierdził wprost: „Rdzeniem uznaje się wartości związane z suwerennością: to patriotyzm, ciągłość pokoleń, odpowiedzialność za los ojczyzny i tak dalej”. Dodał, że „ten blok wartości związanych z patriotyzmem w tej hierarchii uznawany jest za fundamentalny”. Projekt ustawy jest, według jego słów, już gotowy.
Punktem wyjścia dla całej konstrukcji prawnej jest dekret prezydencki z listopada 2022 roku, który po raz pierwszy formalnie wyliczył katalog „wartości tradycyjnych”. Dokument wymienia je w następującej kolejności: życie, godność, prawa i wolności człowieka, patriotyzm, postawa obywatelska, służba Ojczyźnie i odpowiedzialność za jej los, wysokie ideały moralne, silna rodzina, praca twórcza, prymat ducha nad materią, humanizm, miłosierdzie, sprawiedliwość, kolektywizm, wzajemna pomoc i szacunek, pamięć historyczna i przekazywanie tradycji z pokolenia na pokolenie, jedność narodów Rosji. Nowa ustawa ma nie tylko utrwalić ten katalog, ale nadać mu wewnętrzną gradację, wynosząc patriotyzm ponad pozostałe pozycje.
Równolegle postępują prace nad mechanizmami egzekwowania tych norm. W listopadzie 2026 roku właściwa komisja Dumy Państwowej zatwierdziła projekt ustawy przewidującej sankcje za „dyskredytowanie wartości tradycyjnych”. Dokument ustanawia kary administracyjne za rozpowszechnianie materiałów, które „dyskredytują tradycyjne wartości duchowe i moralne lub promują ich negowanie”.
Autorzy projektu zastrzegają, że grzywny mają obciążać wyłącznie właścicieli serwisów społecznościowych, a nie zwykłych użytkowników. Niezależnie od tego zastrzeżenia, skala regulacji jest szeroka: przepisy dotyczą każdej treści uznanej przez władze za sprzeczną z oficjalnym kanonem wartości.
Rosja buduje w ten sposób spójny system prawny, w którym pojęcia takie jak patriotyzm czy „jedność narodów” przestają być jedynie retoryką, a stają się kategoriami prawnymi zagrożonymi sankcją. Dla obserwatorów z zewnątrz proces ten stanowi kolejny etap konsolidacji ideologicznej państwa rosyjskiego, postępującej konsekwentnie od co najmniej dekady.